Dersin Ayrıntıları
YarıyılKoduAdıT+U+LKrediAKTSSon Güncelleme Tarihi
2IHA 104İHA SİSTEMLERİ ÜRETİM VE TESTLERİ2+2+03501.08.2026

 
Dersin Detayları
Dersin Dili Türkçe
Dersin Düzeyi Ön Lisans
Bölümü / Programı İnsansız Hava Aracı Teknolojisi ve Operatörlüğü
Öğrenim Türü Örgün Öğretim
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Öğretim Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı; öğrencilere insansız hava araçlarını oluşturan temel sistem ve komponentleri tanıtmak, bu bileşenlerin çalışma prensiplerini, teknik özelliklerini ve seçim kriterlerini öğretmek, İHA sistemlerinde kullanılan motor, pervane, elektronik hız kontrolcüsü (ESC), servo motor, batarya, uçuş kontrol kartı, GPS, alıcı-verici, güç dağıtım sistemi ve gövde gibi bileşenlerin birbiriyle olan ilişkilerini kavratmak ve temel performans hesaplamalarını yapabilme becerisi kazandırmaktır.
Dersin İçeriği HA sistemlerine giriş, İHA bileşenlerinin sınıflandırılması, gövde yapıları ve malzemeleri, fırçasız DC motorlar (BLDC), servo motorlar ve çalışma prensipleri, motor–servo motor karşılaştırmaları, pervane yapısı, pervane çapı ve hatve kavramları, elektronik hız kontrolcüleri (ESC), batarya teknolojileri (Li-Po), batarya kapasitesi, C değeri ve uçuş süresi hesaplamaları, güç dağıtım sistemleri, uçuş kontrol kartları, GPS, alıcı-verici sistemleri, motor–pervane eşleştirilmesi, itki (thrust) hesaplamaları, itki/ağırlık oranı, uygun motor ve pervane seçimi, İHA sistem entegrasyonu ve temel üretim-test uygulamaları.
Dersin Yöntem ve Teknikleri Ders; teorik anlatım, gerçek İHA komponentlerinin sınıf ortamında incelenmesi, laboratuvar uygulamaları, bileşen tanıtımları, performans hesaplamaları, örnek sistem tasarımları ve problem çözme etkinlikleri ile yürütülmektedir. Öğrenciler farklı motor, pervane, ESC, batarya ve diğer sistem bileşenlerini uygulamalı olarak inceleyerek uygun komponent seçimi ve temel performans analizleri yapmaktadır.
Ön Koşulları Yok
Dersin Koordinatörü Yok
Dersi Verenler Öğr.Gör. Adem Arı adem.ari@ankarabilim.edu.tr
Dersin Yardımcıları Yok
Dersin Staj Durumu Yok

Ders Kaynakları
Kaynaklar Ders notları Motor ve ESC üretici katalogları Pervane teknik katalogları Li-Po batarya teknik dokümanları Pixhawk, ArduPilot ve benzeri uçuş kontrol kartı dokümanları İHA komponent teknik föyleri
Ders Notları Ders notları; öğretim elemanı tarafından hazırlanan sunumlar, İHA komponent katalogları, üretici teknik dokümanları, laboratuvar uygulama föyleri ve güncel teknik kaynaklardan oluşmaktadır.
Dökümanlar Ders notları Motor ve ESC üretici katalogları Pervane teknik katalogları Li-Po batarya teknik dokümanları Pixhawk, ArduPilot ve benzeri uçuş kontrol kartı dokümanları İHA komponent teknik föyleri
Ödevler Gerekli görüldüğünde öğrencilerden belirli bir İHA platformu için motor–pervane–ESC–batarya seçimi yapmaları, uçuş süresi ve itki/ağırlık oranı hesaplamaları gerçekleştirmeleri ve sonuçlarını rapor halinde sunmaları istenebilir.
Sınavlar Ara sınav ve yarıyıl sonu sınavlarında öğrencilerin İHA sistem bileşenlerini tanıma, çalışma prensiplerini açıklama, motor, servo motor, ESC, batarya, pervane ve uçuş kontrol sistemlerini karşılaştırma, uygun komponent seçimi yapma ve temel performans hesaplamalarını (uçuş süresi, batarya kapasitesi, motor–pervane eşleşmesi ve itki/ağırlık oranı gibi) uygulayabilme düzeyleri değerlendirilmektedir.

Ders Yapısı
Matematik ve Temel Bilimler %5
Mühendislik Bilimleri %20
Mühendislik Tasarımı %25
Alan Bilgisi %50

Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Etkinlikler ayrıntılı olarak "Değerlendirme" ve "İş Yükü Hesaplaması" bölümlerinde verilmiştir.

Değerlendirme Ölçütleri
Yarıyıl Çalışmaları Sayısı Katkı
Ara Sınav 1 % 40
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 % 60
Toplam :
2
% 100

 
AKTS Hesaplama İçeriği
İş Yükü Sayısı Süre Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi 14 4 56
Sınıf Dışı Ç. Süresi 14 3 42
Ara Sınavlar 1 12 12
Laboratuvar 7 2 14
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 26 26
Toplam İş Yükü   AKTS Kredisi : 5 150

 
Dersin Öğrenme Çıktıları: Bu dersin başarılı bir şekilde tamamlanmasıyla öğrenciler şunları yapabileceklerdir:
Sıra NoAçıklama
1 İnsansız hava aracını oluşturan temel sistemleri ve komponentleri tanımlar.
2 İHA gövde tiplerini, yapısal özelliklerini ve kullanım alanlarını açıklar.
3 Fırçasız DC motorlar ile servo motorların çalışma prensiplerini açıklar ve temel farklarını karşılaştırır.
4 Pervane çapı, hatve, dönüş yönü ve pervane numaralandırma sistemlerini açıklar.
5 Motor–pervane eşleştirmesini değerlendirir ve temel itki hesaplamalarını yapar.
6 İHA ağırlığına uygun motor, pervane ve güç sisteminin temel seçimini gerçekleştirir.
7 Li-Po bataryaların temel özelliklerini (S hücre sayısı, kapasite (mAh), C değeri, gerilim vb.) açıklar ve batarya etiket bilgilerini yorumlar.
8 Batarya kapasitesi ve sistem akım tüketimine bağlı olarak yaklaşık uçuş süresini hesaplar.
9 ESC, güç dağıtım kartı (PDB), uçuş kontrol kartı ve temel elektronik bileşenlerin görevlerini açıklar.
10 GPS/GNSS sistemleri ile ivmeölçer, jiroskop, pusula ve barometre gibi temel sensörlerin çalışma prensiplerini açıklar.
11 Yer kontrol istasyonu yazılımlarını (Ground Control Station) tanır ve temel kullanım amaçlarını açıklar.
12 Görüntü işleme yazılımlarının ve temel görüntü işleme uygulamalarının İHA sistemlerindeki kullanım alanlarını açıklar.
13 İHA'larda kullanılan temel uçuş modlarını açıklar ve kullanım amaçlarını karşılaştırır.
14 Quad-X, Quad-Plus, Hexacopter ve Octocopter gibi farklı pervane konfigürasyonlarını karşılaştırır.
15 Belirlenen görev gereksinimlerine uygun temel İHA komponentlerini seçerek basit bir sistem konfigürasyonu oluşturur.

 
Ders Konuları
HaftaKonuÖn HazırlıkDökümanlar
1 İHA sistemlerine giriş, İHA sınıflandırılması ve temel komponentler İHA sistemleri hakkında ön araştırma yapılması Ders notları
2 İHA gövde tipleri, şasi yapıları ve kullanılan malzemeler İHA gövde tiplerinin incelenmesi Ders notları
3 Fırçasız DC motorlar (BLDC), servo motorlar ve çalışma prensipleri Motor tiplerinin araştırılması Ders notları
4 Pervaneler, pervane çapı, hatve, dönüş yönü ve pervane konfigürasyonları Pervane özelliklerinin incelenmesi Ders notları
5 Motor–pervane eşleştirmesi, itki hesaplamaları ve itki/ağırlık oranı İtki hesaplamalarının incelenmesi Ders notları
6 Li-Po bataryalar, 3S-4S-6S, mAh, C değeri, batarya seçimi ve uçuş süresi hesaplamaları Batarya özelliklerinin incelenmesi Ders notları
7 ESC, güç dağıtım sistemi, uçuş kontrol kartları ve komponentlerin genel değerlendirilmesi Elektronik komponentlerin incelenmesi Ders notları
8 Ara Sınav İlk yedi haftanın tekrar edilmesi Ders notları
9 GPS, GNSS, pusula, IMU ve diğer temel sensörler Sensör sistemlerinin incelenmesi Ders notları
10 Yer Kontrol İstasyonu yazılımları (Mission Planner, QGroundControl vb.) Yer kontrol yazılımlarının araştırılması Ders notları
11 Görüntü işleme yazılımlarının tanıtılması ve temel kullanım alanları Görüntü işleme kavramlarının incelenmesi Ders notları
12 Uçuş modları ve uçuş kontrol sistemleri Uçuş modlarının incelenmesi Ders notları
13 İHA komponentlerinin entegrasyonu ve sistem kurulumu Komponent entegrasyonunun incelenmesi Ders notları
14 Kompozit Malzemelerde Kalite Kontrol Yöntemleri Kalite kontrol yöntemlerinin incelenmesi Ders notları

 
Ders İçin Önerilen Diğer Dersler
Veri yok
Dersin Program Çıktılarına Katkısı
P1 P2 P3 P4 P5 P6 P7 P8 P9 P10 P11 P12 P13 P14 P15 P16
Tüm 5 5 5 5 5 5
Ö1
Ö2
Ö3
Ö4
Ö5
Ö6
Ö7
Ö8
Ö9
Ö10
Ö11
Ö12
Ö13
Ö14
Ö15

  Katkı Düzeyi: 1: Çok Düşük 2: Düşük 3: Orta 4: Yüksek 5: Çok Yüksek